Waloryzacja emerytur

Emerytury i renty z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych podlegają corocznie waloryzacji od 1 marca: kwotę świadczenia i podstawę jego wymiaru mnoży się przez wskaźnik waloryzacji, który ogłasza w Monitorze Polskim minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.1

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent z FUS (kwota sprzed waloryzacji = 100)
105,30indeks, kwota sprzed waloryzacji = 100
2026
Rok wcześniej105,502025
Najniższa emerytura1 978,49 złlis 2026
Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent i Najniższa emerytura (zł miesięcznie) 100 105 110 115 0 500 1 000 1 500 2 000 2010 2020 2010 2020 1 2 zł
  1. 1 styczeń 2003: nowa definicja (waloryzacja wcześniej w roku)
  2. 2 styczeń 2008: nowa definicja (coroczna waloryzacja z udziałem wzrostu płac)
  • Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent
  • Najniższa emerytura (zł miesięcznie)
2 serie na wykresie, styczeń 1999 – grudzień 2026.
Tabela danych
Jak czytać?

Lata bez waloryzacji, rok bez wydrukowanego wskaźnika i rok z waloryzacją kwotową zostają puste; nie przenosimy wskaźnika z poprzedniego roku.

W 2006 roku waloryzacja była, ale żaden akt nie wydrukował wskaźnika; rozporządzenie Rady Ministrów (Dz.U. z 2006 r. poz. 222) dało zerowy dodatek ponad ceny.

W latach z dwoma wskaźnikami pokazujemy wskaźnik podwyższony albo wskaźnik dla świadczeń przyznanych przed poprzednią waloryzacją.

W latach bez waloryzacji kwota obowiązywała do następnej waloryzacji; pokazujemy ją bez przerwy.

Kwot sprzed reformy emerytalnej, według dawnej ustawy, jeszcze nie pokazujemy.

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent: zmiana metodologii (waloryzacja wcześniej w roku); odczyty pozostają porównywalne. Przerywana pionowa linia „nowa definicja” oznacza tę zmianę.

Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent: zmiana metodologii (coroczna waloryzacja z udziałem wzrostu płac); odczyty pozostają porównywalne. Przerywana pionowa linia „nowa definicja” oznacza tę zmianę.

Czym jest waloryzacja emerytur i rent?

Według ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych waloryzacja polega na pomnożeniu kwoty świadczenia i podstawy jego wymiaru przez wskaźnik waloryzacji, a w jej wyniku kwota świadczenia nie może się obniżyć.1 Waloryzuje się kwotę świadczenia i podstawę wymiaru z ostatniego dnia lutego roku, w którym przeprowadza się waloryzację, a waloryzacja obejmuje emerytury i renty przyznane przed jej terminem.1 Zmiana wysokości emerytur i rent w ramach waloryzacji następuje z urzędu.1

W 2026 roku wskaźnik waloryzacji wynosi 105,3%,2 więc pomnożenie przez niego podnosi kwotę świadczenia o 5,3%.1 Wskaźnik liczy się z cen i wynagrodzeń z poprzedniego roku kalendarzowego,1 czyli z roku przed waloryzacją; o samej inflacji piszemy osobno.

Jak oblicza się wskaźnik waloryzacji emerytur?

Wskaźnik waloryzacji to średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w poprzednim roku kalendarzowym zwiększony o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym.1 Za wskaźnik cen ustawa przyjmuje średnioroczny wskaźnik cen dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów, a wskaźnik cen ogółem wtedy, gdy jest on wyższy.1

Zwiększenie o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia jest przedmiotem corocznych negocjacji w Radzie Dialogu Społecznego, prowadzonych w czerwcu roku poprzedzającego waloryzację.1 Jeśli Rada uzgodni wysokość zwiększenia, ogłasza ją w Monitorze Polskim minister; jeśli nie, określa ją w rozporządzeniu Rada Ministrów.1

Prezes GUS ogłasza w Monitorze Polskim do końca stycznia średnioroczne wskaźniki cen z poprzedniego roku, ogółem i dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów, a do 7 roboczego dnia lutego realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia.1 Minister ogłasza wskaźnik waloryzacji w terminie 3 dni roboczych od tych komunikatów.1

Według GUS średnioroczny wskaźnik cen dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów wyniósł w 2025 roku 104,2,3 a wskaźnik cen ogółem 103,6,4 więc do wskaźnika waloryzacji na 2026 rok wszedł ten pierwszy.1 Realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia w 2025 roku wyniósł 5,5%.5 Zwiększenie na 2026 rok Rada Ministrów ustaliła w rozporządzeniu na 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia,6 czyli na najniższym poziomie, na jaki pozwala ustawa.1 Wskaźnik waloryzacji na 2026 rok minister ogłosił w wysokości 105,3%.2

Ile wynosiła waloryzacja emerytur w poprzednich latach?

Nasza seria wskaźnika waloryzacji zaczyna się od 1999 roku, gdy wskaźnik wynosił 108,7%. W 2025 roku wskaźnik wynosił 105,5%, a w 2026 roku 105,3%. Najwyższy w serii, 114,8%, był w 2023 roku, a w 2024 roku wskaźnik wynosił 112,12%. Najniższy, 100,24%, był w 2016 roku.

W latach 2005, 2006, 2007 i 2012 seria nie ma wskaźnika. W 2012 roku waloryzacja od 1 marca polegała na dodaniu do kwoty świadczenia kwoty waloryzacji w wysokości 71 zł;8 najniższa emerytura wzrosła wtedy z 728,18 zł do 799,18 zł.

Jak waloryzacja zmienia najniższą emeryturę?

Kwoty najniższych świadczeń, w tym najniższej emerytury, podwyższa się przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji, a kwoty należne od terminu waloryzacji ogłasza w Monitorze Polskim Prezes ZUS co najmniej na 7 dni roboczych przed tym terminem.1

Od 1 marca 2026 roku najniższa emerytura wynosi 1 978,49 zł miesięcznie; tyle samo wynoszą najniższa renta rodzinna i renta dla osób całkowicie niezdolnych do pracy.7 Przed waloryzacją wynosiła 1 878,91 zł, a pomnożona przez wskaźnik 105,3% daje po zaokrągleniu do grosza właśnie nową kwotę.

Emeryturę z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustaloną według art. 26 ustawy, niższą od najniższej emerytury, podwyższa się do tej kwoty, jeśli mężczyzna osiągnął wiek emerytalny 65 lat i ma okres składkowy i nieskładkowy co najmniej 25 lat, a kobieta osiągnęła wiek emerytalny 60 lat i ma taki okres co najmniej 20 lat.1

Najniższa emerytura nie zawsze rosła tylko o wskaźnik. W 2023 roku waloryzacja od 1 marca polegała na podwyższeniu kwoty świadczenia wskaźnikiem waloryzacji, nie mniej niż o kwotę 250 zł,9 a ta sama ustawa od 1 marca 2023 roku ustaliła najniższą emeryturę na 1 588,44 zł.9 Według naszej serii najniższa emerytura wzrosła wtedy z 1 338,44 zł do 1 588,44 zł, czyli o 18,7%; sam wskaźnik 114,8% dałby 1 536,53 zł. W marcu lat 2015, 2017, 2019, 2020 i 2023 najniższa emerytura wzrosła bardziej, niż wynikałoby z samego wskaźnika waloryzacji z tego roku.

Najczęstsze błędy

  • „Wskaźnik waloryzacji to inflacja z poprzedniego roku”

    Ustawa zwiększa średnioroczny wskaźnik cen o co najmniej 20% realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia, a za wskaźnik cen przyjmuje wskaźnik dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów, chyba że wskaźnik ogółem jest wyższy.1 Na 2026 rok wskaźnik waloryzacji wyniósł 105,3%,2 a średnioroczny wskaźnik cen ogółem w 2025 roku 103,6.4

  • „Emerytury rosną od stycznia”

    Emerytury i renty podlegają corocznie waloryzacji od 1 marca, a waloryzuje się kwotę świadczenia z ostatniego dnia lutego.1 Minister ogłasza wskaźnik dopiero po komunikatach GUS o cenach i wynagrodzeniach z poprzedniego roku, ogłaszanych do końca stycznia i do 7 roboczego dnia lutego.1

  • „Każdy dostaje taką samą podwyżkę w złotych”

    Waloryzacja mnoży kwotę świadczenia przez wskaźnik, więc podwyżka w złotych rośnie z wysokością świadczenia.1 Inaczej bywało w latach, w których ustawa podała kwotę, na przykład w 2012 roku do świadczenia dodawano co do zasady 71 zł,8 a w 2023 roku kwota świadczenia rosła co do zasady o wskaźnik, ale nie mniej niż o 250 zł.9

  • „Wskaźnik waloryzacji ogłasza GUS”

    GUS ogłasza wskaźniki cen i realny wzrost przeciętnego wynagrodzenia, a wskaźnik waloryzacji ogłasza w Monitorze Polskim minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego.1 Wskaźnik na 2026 rok ogłoszono w komunikacie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 11 lutego 2026 roku.2

Dane

Źródła

  1. Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 85, 87, 88, 89, 93 i 94, tekst jednolity Dz. U. z 2025 r. poz. 1749.
  2. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, komunikat z dnia 11 lutego 2026 r. w sprawie wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2026 r., M.P. z 2026 r. poz. 202.
  3. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, komunikat z dnia 15 stycznia 2026 r. w sprawie średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów w 2025 r., M.P. z 2026 r. poz. 80.
  4. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, komunikat z dnia 15 stycznia 2026 r. w sprawie średniorocznego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w 2025 r., M.P. z 2026 r. poz. 81.
  5. Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, komunikat z dnia 9 lutego 2026 r. w sprawie realnego wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w 2025 r. w stosunku do 2024 r., M.P. z 2026 r. poz. 193.
  6. Rada Ministrów, rozporządzenie z dnia 31 lipca 2025 r. w sprawie wysokości zwiększenia wskaźnika waloryzacji emerytur i rent w 2026 r., Dz. U. z 2025 r. poz. 1048.
  7. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, komunikat z dnia 17 lutego 2026 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych, kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent oraz kwot emerytur i rent wolnych od egzekucji i potrąceń, M.P. z 2026 r. poz. 220.
  8. Ustawa z dnia 13 stycznia 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, art. 1, 4 i 12, Dz. U. z 2012 r. poz. 118.
  9. Ustawa z dnia 27 października 2022 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, art. 1, 6 i 14, Dz. U. z 2022 r. poz. 2461.

Aktualizacja: 10 listopada 2026. Liczby pochodzą z serii Podziemia, których źródło podaje strona każdej serii, albo z publikacji podanych w przypisach.

O projekcie. Bazę wiedzy piszemy w Podziemiu Analitycznym. Każde źródło i każdą liczbę z tekstu zapisujemy w rejestrze źródeł, a przed publikacją sprawdzamy je z oryginałem. Każdy artykuł przeglądamy co kwartał.