Przestępczość

Przestępstwo stwierdzone to zdarzenie, co do którego w zakończonym postępowaniu przygotowawczym potwierdzono, że jest przestępstwem;1 Komenda Główna Policji podaje co rok, ile takich przestępstw stwierdziła Policja w Polsce i w województwach.2

Przestępstwa stwierdzone przez Policję (KGP)
782 484przestępstwa
2025
Wykrywalność72,2%2025
Wszystkie przestępstwa, Kryminalne i Gospodarcze 0,0 0,5 1,0 1,5 2010 2020 zmiana zakresu zmiana zakresu nowe źródło mln przestępstw
  • Wszystkie przestępstwa
  • Kryminalne
  • Gospodarcze
3 serie na wykresie, 1999 – 2025.
Tabela danych
Jak czytać?

To przestępstwa stwierdzone, a nie wszystkie popełnione: liczbę zmieniają też zgłaszalność i aktywność Policji.

Rok to rok zakończenia postępowania przygotowawczego, a nie rok popełnienia czynu.

Wszystkie przestępstwa: zmiana metodologii od 2013 roku (od 2013 r. dane nie obejmują śledztw i dochodzeń prowadzonych przez prokuratora i inne organy niż Policja). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Kryminalne: zmiana metodologii od 2013 roku (od 2013 r. dane nie obejmują śledztw i dochodzeń prowadzonych przez prokuratora i inne organy niż Policja). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Gospodarcze: zmiana metodologii od 2013 roku (od 2013 r. dane nie obejmują śledztw i dochodzeń prowadzonych przez prokuratora i inne organy niż Policja). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Wszystkie przestępstwa: zmiana metodologii od 2014 roku (od 2014 r. dane nie obejmują czynów karalnych nieletnich). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Kryminalne: zmiana metodologii od 2014 roku (od 2014 r. dane nie obejmują czynów karalnych nieletnich). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Gospodarcze: zmiana metodologii od 2014 roku (od 2014 r. dane nie obejmują czynów karalnych nieletnich). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „zmiana zakresu” oznacza tę zmianę.

Wszystkie przestępstwa: zmiana metodologii od 2025 roku (od 2025 r. KGP publikuje dane w nowym pliku, a różnicy wobec wcześniejszych lat nie wyjaśnia). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „nowe źródło” oznacza tę zmianę.

Kryminalne: zmiana metodologii od 2025 roku (od 2025 r. KGP publikuje dane w nowym pliku, a różnicy wobec wcześniejszych lat nie wyjaśnia). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „nowe źródło” oznacza tę zmianę.

Gospodarcze: zmiana metodologii od 2025 roku (od 2025 r. KGP publikuje dane w nowym pliku, a różnicy wobec wcześniejszych lat nie wyjaśnia). Wcześniejsze odczyty nie są wprost porównywalne z późniejszymi. Przerywana pionowa linia „nowe źródło” oznacza tę zmianę.

Co to jest przestępstwo stwierdzone?

Według GUS przestępstwo stwierdzone to zdarzenie, co do którego w zakończonym postępowaniu przygotowawczym potwierdzono, że jest przestępstwem, a przestępstwo to według kodeksu karnego zbrodnia lub występek.1 Postępowanie przygotowawcze ma ustalić, czy popełniono czyn zabroniony i czy jest on przestępstwem, a także wykryć sprawcę i zebrać dowody dla sądu.3

Eurostat opisuje trzy momenty, w których policja może zarejestrować przestępstwo: przy pierwszym zgłoszeniu, po zgłoszeniu, ale przed pełnym postępowaniem, albo po postępowaniu.5 Statystyka ze zgłoszeń daje według Eurostatu zwykle wyższe liczby, bo w postępowaniu zdarzenie może dostać inną kwalifikację albo okazać się, że przestępstwa nie było.5 Przestępstwo stwierdzone potwierdza dopiero zakończone postępowanie przygotowawcze.1 Postępowania wszczęte Policja podaje osobno.4

Przestępstwo wykryte to przestępstwo stwierdzone w postępowaniu, w którym ustalono przynajmniej jednego podejrzanego.1 GUS publikuje dane Komendy Głównej Policji jako przestępstwa stwierdzone przez Policję w zakończonych postępowaniach przygotowawczych.6 W roczniku GUS podaje też przestępstwa stwierdzone przez Policję i prokuraturę; dane prokuratury dotyczą śledztw i dochodzeń własnych prokuratora oraz powierzonych przez niego innym niż Policja organom.1

Ile przestępstw stwierdza policja?

W 2025 roku liczba przestępstw stwierdzonych wyniosła 782 484, a rok wcześniej 772 681. Dane za rok 2025 Komenda Główna Policji opublikowała w nowym pliku, „Pełny katalog przestępstw”.2

Najwięcej przestępstw seria podaje za rok 2003: 1 466 643. Najmniej za rok 2016: 748 459. W roku 1999, pierwszym w serii, było ich 1 121 545.

Całego okresu nie da się jednak porównać wprost. GUS, który publikuje dane Komendy Głównej Policji, zastrzega, że od 2013 roku nie obejmują one śledztw i dochodzeń własnych prokuratora ani powierzonych przez niego organom innym niż Policja, dlatego nie są w pełni porównywalne z latami wcześniejszymi.6 Od 2014 roku nie obejmują też czynów karalnych nieletnich: ich popełnienie stwierdza sąd, któremu Policja przekazuje akta spraw nieletnich.6 Między tymi dwoma latami liczba przestępstw stwierdzonych spadła z 1 061 238 do 867 855.

MiaraOstatni odczyt
Przestępstwa stwierdzone (KGP)Liczba przestępstw stwierdzonych przez Policję, co rok, w Polsce i w województwach.2782 484 przestępstwa2025
Na 1000 mieszkańców (GUS)Przestępstwa stwierdzone przez Policję ogółem na 1000 mieszkańców, według GUS.620,57 przestępstwa na 1000 mieszkańców2024
Wykrywalność (KGP)Stosunek liczby przestępstw wykrytych do stwierdzonych w danym roku, łącznie z przestępstwami z lat poprzednich we wznowionych postępowaniach.172,2%2025

Których przestępstw jest mniej, a których więcej?

Policja podaje osobno między innymi przestępstwa kryminalne, gospodarcze i drogowe.4 W 2025 roku przestępstw kryminalnych było 426 633, a w roku 1999 1 020 654.

Niż w roku 1999 mniej jest kradzieży, rozbojów i pobić. Kradzieży z włamaniem było w roku 1999 369 235, a w 2025 roku 52 463. Rozbojów było 44 775 i 3 259, kradzieży cudzej rzeczy 243 537 i 81 391, a bójek i pobić 12 756 i 2 215. Kradzieży samochodów było w roku 1999 71 543, a w roku 2024 5 709. Komenda Główna Policji podaje je za lata do 2024 w pliku „Kradzież samochodu”, a za rok 2025 w pliku „Kradzież samochodu i poprzez włamanie”.2

Więcej niż w roku 1999 jest przestępstw narkotykowych i gospodarczych. Przestępstw narkotykowych było w roku 1999 15 628, a w 2025 roku 66 655. Gospodarczych było w roku 1999 60 393, a w roku 2024 239 565.

W roku 2025 dwie kategorie zmieniły się skokowo: przestępstw korupcyjnych było 29 937 wobec 3 789 rok wcześniej, a gospodarczych 140 215 wobec 239 565. To pierwszy rok danych z nowych plików Komendy Głównej Policji.2

Zgwałceń Policja stwierdziła w roku 1999 2 029, a w 2025 roku 1 046. Policja wiąże wzrost liczby postępowań i przestępstw stwierdzonych z art. 197 kodeksu karnego w 2014 roku ze zmianą trybu ścigania zgwałcenia z wnioskowego na ściganie z urzędu.7 W danych Komendy Głównej Policji liczba stwierdzonych zgwałceń w tym samym roku jednak spadła, z 1 362 do 1 249; od tego roku dane nie obejmują czynów karalnych nieletnich.6

Co to jest wykrywalność przestępstw?

Wskaźnik wykrywalności sprawców przestępstw to według GUS stosunek liczby przestępstw wykrytych do stwierdzonych w danym roku, łącznie z przestępstwami z lat poprzednich we wznowionych postępowaniach.1 Definicja Komendy Głównej Policji, którą podaje GUS, mówi dokładniej: w liczniku są też przestępstwa wykryte po podjęciu z umorzenia, a w mianowniku także przestępstwa stwierdzone w podjętych postępowaniach, które w latach poprzednich umorzono z powodu niewykrycia sprawców.3

W 2025 roku wskaźnik wykrycia wszystkich przestępstw wyniósł 72,2%, a w roku 1999 45,0%. Dla przestępstw kryminalnych było to 65,0% i 40,3%.

Czy statystyka policji pokazuje całą przestępczość?

Nie. Eurostat zaznacza, że dane policji zaniżają ogólną przestępczość, bo nie każde przestępstwo zgłasza się policji, a liczby zależą też od polityki ścigania.5 Akcje policji wymierzone w określone przestępstwa mogą według Eurostatu nagle zwiększyć liczbę zarejestrowanych przypadków, choć samych przestępstw nie przybywa.5

W większości krajów policja liczy przestępstwa, a nie sprawy.5 Jedno postępowanie może objąć wiele przestępstw: Eurostat odnotowuje, że w danych Polski za 2024 rok wśród przestępstw przeciwko systemom komputerowym były sprawy z ponad 10 przestępstwami, a jedna objęła ich 181.5

Zabójstwo z art. 148 kodeksu karnego GUS podaje w roczniku jako osobną kategorię;1 co liczą Policja, Eurostat i ONZ, opisuje artykuł Zabójstwa.

Najczęstsze błędy

  • „Przestępstwo stwierdzone to zgłoszenie na policję”

    Przestępstwo stwierdzone potwierdza zakończone postępowanie przygotowawcze;1 postępowania wszczęte Policja podaje osobno.4 Według Eurostatu w postępowaniu zgłoszone zdarzenie może dostać inną kwalifikację albo może się okazać, że przestępstwa nie było.5

  • „Liczby z całego okresu można porównywać wprost”

    GUS zastrzega, że dane od 2013 roku nie są w pełni porównywalne z wcześniejszymi, bo nie obejmują śledztw i dochodzeń własnych prokuratora ani powierzonych przez niego organom innym niż Policja.6 Od 2014 roku nie obejmują też czynów karalnych nieletnich.6 Dane za rok 2025 Komenda Główna Policji opublikowała w nowych plikach.2

  • „Wykrywalność to odsetek skazanych”

    Przestępstwo jest wykryte, gdy w postępowaniu ustalono przynajmniej jednego podejrzanego;1 o skazanych przez sądy GUS podaje osobne dane.1 Wskaźnik nie jest też prostym ilorazem liczb z jednego roku: w mianowniku są także przestępstwa z podjętych postępowań, które wcześniej umorzono z powodu niewykrycia sprawców.3

  • „Statystyka policji to cała przestępczość”

    Dane policji zaniżają ogólną przestępczość, bo nie każde przestępstwo zgłasza się policji.5 Liczby zależą też od polityki ścigania, a jedno postępowanie może objąć wiele przestępstw.5

Dane

Źródła

  1. GUS, „Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej 2025”, dział IV „Wymiar sprawiedliwości”, grudzień 2025.
  2. Komenda Główna Policji, „Dane o przestępczości w latach 1999–2025”, zbiór w portalu dane.gov.pl.
  3. GUS, „Pojęcia stosowane w statystyce publicznej”: „Postępowanie przygotowawcze” i „Wskaźnik wykrywalności sprawców przestępstw”.
  4. Policja, „Przestępstwa ogółem”, Statystyka.
  5. Eurostat, „Crime and criminal justice (crim)”, metadane, aktualizacja 29.04.2026.
  6. GUS, Bank Danych Lokalnych, „Przestępstwa stwierdzone przez Policję w zakończonych postępowaniach przygotowawczych”, opis podgrupy P2290.
  7. Policja, „Zgwałcenie”, Statystyka.

Aktualizacja: 10 listopada 2026. Liczby pochodzą z serii Podziemia, których źródło podaje strona każdej serii, albo z publikacji podanych w przypisach.

O projekcie. Bazę wiedzy piszemy w Podziemiu Analitycznym. Każde źródło i każdą liczbę z tekstu zapisujemy w rejestrze źródeł, a przed publikacją sprawdzamy je z oryginałem. Każdy artykuł przeglądamy co kwartał.