Inwestycje
Nakłady brutto na środki trwałe to według GUS nabycie pomniejszone o rozdysponowanie środków trwałych przez producentów będących rezydentami w danym okresie;1 GUS podaje je co kwartał,3 a ich relację do PKB nazywa stopą inwestycji.2
Strzałki: okresy i serie. Enter: przypnij. Esc: wyczyść.
- Nakłady brutto na środki trwałe, r/r
- Stopa inwestycji: Polska (Eurostat)
- Stopa inwestycji: UE (Eurostat)
Tabela danych
Jak czytać?
Roczna zmiana wzrosła o 10,6 punktu procentowego wobec II kwartału 2025.
GUS nie usuwa wpływu sezonowości z tego szeregu.
Wstępne odczyty mogą się zmienić.
UE27 oznacza stałą grupę 27 państw w składzie z 2020 roku, także we wcześniejszych okresach.
Co to są nakłady brutto na środki trwałe?
Definicję nakładów brutto na środki trwałe GUS bierze z rozporządzenia w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej.1 Ten system, ESA 2010, nazywa środkami trwałymi aktywa produkowane wykorzystywane przy produkcji przez więcej niż jeden rok.4 Rozdysponowanie, które się od nabycia odejmuje, nie obejmuje amortyzacji środków trwałych.4
ESA 2010 wymienia wśród rodzajów nakładów brutto na środki trwałe między innymi budynki mieszkalne, pozostałe budynki i budowle, maszyny i urządzenia, takie jak statki, samochody i komputery, systemy uzbrojenia, kultywowane zasoby biologiczne, na przykład drzewa i inwentarz żywy, oraz oprogramowanie komputerowe i bazy danych.4 GUS dodaje, że nakłady brutto na środki trwałe nie obejmują nakładów będących pierwszym wyposażeniem inwestycji ani odsetek od kredytów i pożyczek inwestycyjnych za okres realizacji inwestycji.1
Nakłady brutto na środki trwałe to główna część akumulacji:3 akumulacja brutto obejmuje oprócz nich przyrost rzeczowych środków obrotowych oraz nabycie pomniejszone o rozdysponowanie aktywów o wyjątkowej wartości.5 W 2025 roku nakłady brutto na środki trwałe wyniosły według GUS 677 617 mln zł w cenach bieżących.6
Jak czytać kwartalną zmianę inwestycji?
GUS porównuje nakłady brutto na środki trwałe w kwartale z tym samym kwartałem rok wcześniej, w cenach stałych średniorocznych roku poprzedniego, na danych niewyrównanych sezonowo.7 Ceny stałe to ceny z określonego okresu bazowego: pozwalają wyeliminować wpływ zmian cen bieżących i porównywać zmiany fizycznych rozmiarów.8
Zmianę GUS podaje jako indeks, w którym analogiczny okres roku poprzedniego to 100.7 W II kwartale 2026 indeks wyniósł 108,5: nakłady brutto na środki trwałe były o 8,5% wyższe niż rok wcześniej. Tę samą zmianę w procentach pokazuje nasza seria.
GUS porównuje też kwartał z poprzednim, na danych wyrównanych sezonowo: według wstępnego szacunku z 31.08.2026 nakłady brutto na środki trwałe wzrosły w II kwartale 2026 roku o 2,5% wobec I kwartału.2
Jaka jest stopa inwestycji w Polsce?
Stopa inwestycji to relacja nakładów brutto na środki trwałe do produktu krajowego brutto w cenach bieżących.2 Ceny bieżące to ceny faktycznie stosowane w transakcjach kupna-sprzedaży w danym okresie.9
W 2025 roku nakłady brutto na środki trwałe stanowiły według GUS 17,3% PKB.6 W II kwartale 2026 roku stopa inwestycji wyniosła według wstępnego szacunku GUS 16,1%, wobec 15,1% rok wcześniej.2
Co rok stopę inwestycji Polski podają też Eurostat12 i Bank Światowy.10 Jako źródła tego wskaźnika Bank Światowy podaje krajowe urzędy statystyczne i banki centralne, rachunki narodowe OECD i własne szacunki;10 dla 2025 roku podaje 17,0% PKB.
Jak Polska wypada na tle UE?
Eurostat podaje nakłady brutto na środki trwałe także w relacji do PKB, żeby ułatwić porównania ich znaczenia w czasie i między krajami.11 W 2025 roku stopa inwestycji w Polsce wyniosła według Eurostatu 17,3% PKB, a w całej UE 21,5% PKB.12
Od 2016 roku stopa inwestycji w Polsce była co roku niższa niż w UE; ostatni raz wyższa była w 2015 roku.12 W 2025 roku była niższa niż w każdym z pięciu pozostałych krajów, dla których mamy serie Eurostatu: w Czechach, na Litwie, w Niemczech, na Słowacji i na Węgrzech.12 Najwyższa była w Czechach: 26,7% PKB.12 Dane Niemiec i Węgier za ten rok Eurostat oznacza jako tymczasowe.12
Najczęstsze błędy
„Duży wzrost r/r znaczy, że Polska dużo inwestuje”
Zmiana r/r porównuje kwartał tylko z tym samym kwartałem rok wcześniej.7 W II kwartale 2026 nakłady brutto na środki trwałe były o 8,5% wyższe niż rok wcześniej. Jaką część PKB stanowią nakłady, pokazuje stopa inwestycji:2 w 2025 roku w Polsce 17,3% PKB, w całej UE 21,5% PKB.12
„Kwoty w złotych pokazują, o ile wzrosły inwestycje”
Kwoty w cenach bieżących zawierają też wpływ inflacji.11 W 2025 roku nakłady brutto na środki trwałe wyniosły 677 617 mln zł w cenach bieżących, wobec 630 822 mln zł w 2024 roku, czyli o 7,4% więcej, a w cenach stałych wzrosły o 4,9%.6 Stopa inwestycji to z kolei relacja w cenach bieżących.2
„Nakłady inwestycyjne firm to inwestycje całej gospodarki”
GUS podaje też nakłady inwestycyjne przedsiębiorstw niefinansowych, w których pracuje 50 i więcej osób, bez rolnictwa, leśnictwa, łowiectwa i rybactwa oraz działalności finansowej i ubezpieczeniowej.14 Do nakładów inwestycyjnych GUS wlicza pierwsze wyposażenie inwestycji i odsetki od kredytów i pożyczek inwestycyjnych za okres realizacji inwestycji,13 których nakłady brutto na środki trwałe nie obejmują.1 W 2025 roku nakłady inwestycyjne tych firm wyniosły 217,6 mld zł i w cenach stałych wzrosły o 3,2%.14 Nakłady brutto na środki trwałe całej gospodarki wzrosły w tym roku o 4,9%.6
„Jeden kwartał pokazuje trend”
W II kwartale 2025 nakłady brutto na środki trwałe były o 2,1% niższe niż rok wcześniej, a w III kwartale 2025 o 7,4% wyższe. W całym 2025 roku wzrosły o 4,9%.6 Dane kwartalne GUS poprawia: wzrost w I kwartale 2026 roku podał 31.08.2026 jako 2,4%,2 a w aktualizacji z 16.10.2026 jako 3,1%.7
Źródła
- GUS, „Nakłady brutto na środki trwałe”, Słownik pojęć.
- GUS, „Wstępny szacunek produktu krajowego brutto w 2 kwartale 2026 r.”, informacja sygnalna, 31.08.2026.
- GUS, Dziedzinowa Baza Wiedzy, „Nakłady brutto na środki trwałe”, metadane zmiennej.
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 549/2013 w sprawie europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych w Unii Europejskiej, załącznik A, pkt 3.124–3.127.
- GUS, „Akumulacja brutto”, Słownik pojęć.
- GUS, „Produkt krajowy brutto: zaktualizowany szacunek za 2025 r.”, informacja sygnalna, 06.10.2026.
- GUS, „Produkt krajowy brutto: zaktualizowany szacunek według kwartałów 2025–2026”, informacja sygnalna, 16.10.2026.
- GUS, „Ceny stałe”, Słownik pojęć.
- GUS, „Ceny bieżące”, Słownik pojęć.
- Bank Światowy, World Development Indicators, „Gross fixed capital formation (% of GDP)”, metadane wskaźnika NE.GDI.FTOT.ZS.
- Eurostat, „Annual national accounts (nama10)”, metadane (ESMS).
- Eurostat, „Gross domestic product (GDP) and main components – annual data”, tablica nama_10_gdp, nakłady brutto na środki trwałe w % PKB.
- GUS, „Nakłady inwestycyjne”, Słownik pojęć.
- GUS, „Wyniki finansowe przedsiębiorstw niefinansowych w 2025 r.”, informacja sygnalna, 23.03.2026.